Mazhoranca socialiste po tenton sërish të ndryshojë rregullat për dhënien e shtetësisë shqiptare, duke propozuar lehtësim të kritereve për shtetasit e huaj në raste të cilat konsiderohen me “interes shtetëror”.
Nisma është depozituar në Kuvend nga deputeti i PS-së, Taulant Balla, dhe parashikon ndryshime në ligjin “Për shtetësinë”, konkretisht në nenin që lidhet me natyralizimin në raste të veçanta.
Sipas projektligjit, shtetasit e huaj mund të përfitojnë nënshtetësinë shqiptare edhe pa përmbushur kriteret standarde, si koha e qëndrimit apo njohuritë për gjuhën dhe historinë, nëse konsiderohen të dobishëm për interesat e shtetit shqiptar.
Ndryshimi kryesor që propozohet është zgjerimi i konceptit të “interesit shtetëror”. Në draft, ky interes përkufizohet si nevoja e shtetit për të krijuar një lidhje të qëndrueshme me individë që kanë aftësi, cilësi apo veprimtari të dobishme, qoftë në sektorin publik apo privat.
Projektligji parashikon gjithashtu që çdo aplikim i tillë duhet të mbështetet nga një ministër i qeverisë, i cili garanton përpara Presidentit ekzistencën e interesit shtetëror për rastin konkret.
Kjo nismë vjen në një kontekst të ndjeshëm, pasi lidhet drejtpërdrejt me procesin e integrimit europian të Shqipëria dhe standardet e vendosura nga Bashkimi Europian mbi çështjet e shtetësisë dhe sigurisë.
Një përpjekje e mëparshme e qeverisë së drejtuar nga Edi Rama për të futur skemën e njohur si “pasaportat e arta” u tërhoq në vitin 2022, pas kundërshtimeve të forta nga Komisioni Europian, i cili e konsideroi këtë praktikë të rrezikshme dhe të papajtueshme me legjislacionin e BE-së.
Ndryshimet e reja pritet të shqyrtohen në Komisionin për Çështjet Ligjore gjatë muajit prill, ndërsa mbetet për t’u parë nëse do të kalojnë pa kundërshtime, duke pasur parasysh debatet e mëparshme mbi këtë çështje.
Për herë të parë, nisma e pasaportave të arta u përmend nga kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, në vitin 2019.
“Unë besoj fuqishëm se kjo është mënyra e duhur dhe ajo që duhet të bëjmë. Sigurisht, ka rreziqe, por ne nuk mund t`ia mohojmë vendit tonë dhe së ardhmes sonë potencialin e jashtëzakonshëm të këtij programi”, u shpreh Rama gjatë Konferencës Botërore për Nënshtetësinë në Londër, që u mbajt në nëntor të 2019-ës.
Nga opozita shqiptare kishte vazhdimisht reagime kundër, ndërsa çështja mori vëmendje më të madhe këtë muaj, kur ambasadorja e delegacionit të Bashkimit Evropian në Tiranë, Christiane Hohmann, i dorëzoi zëvendëskryeministres së Shqipërisë, Belinda Balluku, Raportin e Progresit për vitin 2022, duke shprehur qartazi qëndrimin kundër “pasaportës së artë shqiptare”./ Zoom.al
