Imagjinoni që jeni një person 100-vjeçar që nuk është parë kurrë në pasqyrë. Papritur, ju merrni një letër me një autoportret që vëllai juaj binjak, identik me ju, ju ka dërguar kur ishte 15 vjeç. Ju e dini, pak a shumë, cila është fytyra e tij. Tani le ta zhvendosim këtë në skajet e universit dhe do të mësojmë për zbulimin më të fundit të teleskopit James Webb: Ai ka kapur dritën nga një galaktikë (ceers-2112), që është pothuajse identike me tonën, “Rrugën e Qumështit”.

Por ndezja vjen nga aq larg, sa është vetëm një pasqyrim i “ceers-2112”, i cili në realitet tashmë ka ‘kthyer’ edhe disa shekuj të tjerë. Blicet dhe dritat që arrijnë në Tokë janë rreth moshës së tyre. Duhen rreth tetë minuta që drita nga Dielli të arrijë në Tokë. Kështu, blici që marrim është në fakt tetë minuta më i vjetër se Dielli në të vërtetë. E njëjta gjë ndodh me galaktikat: ajo që mbledh James Webb nuk është gjë tjetër veçse drita e një ylli që mund të mos ekzistojë më.

Zbulimi i ceers-2112 “është si të shohim galaktikën tonë prapa në kohë”, shpjegon astrofizikani Luca Costantin, për “El País”. Ajo që e bën ‘ceers’ të veçantë është, përveç ngjashmërisë së saj me Rrugën e Qumështit, struktura e zgjatur në formë shiriti që ka, e cila përfaqëson “episodin e fundit” të galaktikave. Për shembull, SPT0418-47, i zbuluar tre vjet më parë, është gjithashtu një binjak me Rrugën e Qumështit, por nuk e ka atë shirit.

“Ato janë jashtëzakonisht të rëndësishme, për shembull, për jetën. Që Dielli të formohet me metalet e tij, në zonën ku jemi, dhe një planet rreth tij me shumë hekur, shumë nikel dhe gjithashtu karbon, silic dhe të gjithë përbërësit e jetës, ka pasur më parë yje që kanë pasur orbita të tilla eliptike, duke transportuar materiale nga ku formohen më shumë yje në një galaktikë në zonat e jashtme”, shpjegon astrofizikani Pablo G. Pérez González, për mediat e sipërpërmendura.

Ceers-2112 gjithashtu ka të njëjtën masë që Rruga e Qumështit duhet të ketë pasur në atë moment në Univers. “Ndryshe nga sa pritej, ky zbulim zbulon se galaktika të ngjashme me Rrugën e Qumështit ekzistonin tashmë 11.7 miliardë vjet më parë, kur Universi ishte vetëm 15% e moshës së tij aktuale”, thotë Constantin. Zbulimi i ceers-2112 tashmë është publikuar në revistën “Nature”. /ZOOM.AL/