Qershori që sapo përfundoi ishte më i nxehti i regjistruar ndonjëherë në Tokë. Dhe java e parë e korrikut pa tendencën të vazhdojë. Temperaturat në rritje të verës nxisin pyetjen: Sa nxehtësi mund të durojë trupi i njeriut?
Vdekjet nga nxehtësia janë bërë mjaft të zakonshme dhe ndërsa bota nxehet, mund të bëhen edhe më të zakoshme nëse nuk zhvillohet një plan për ditët e nxehta ekstreme, si lloji i sistemit paralajmërues që zakonisht vjen përpara një stuhie të madhe.
Sa njerëz humbën jetën nga i nxehti ekstrem në Europë në 2022?
Më shumë se 60,000 njerëz humbën jetën në Europë si pasojë e temperaturave ekstreme, ka gjetur një studim i ri, duke ngritur shqetësime për mungesën e përgatitjes së shumë vendeve për nxehtësinë ekstreme të nxitur nga ndryshimet klimatike.
Evropa është kontinenti me ngrohjen më të shpejtë në botë, dhe gjithashtu përfshin shumë vende me popullsi të plakur dhe strehim dhe infrastrukturë të papërshtatshme ndaj nxehtësisë ekstreme.
Nëse nuk futet një planifikim më i mire, sipas studimit, vdekjet e lidhura me nxehtësinë mund të jenë mesatarisht 68,000 në Evropë çdo verë deri në vitin 2030 dhe 120,610 deri në vitin 2050.
Sa nxehtësi mund të durojë trupi i njeriut?
Nxehtësia mund të vrasë sepse trupat tanë janë të përbërë nga qeliza të mbështjella me membrana që, nëse nxehen mjaftueshëm, do të shkrihen. Ndërsa ne e mendojmë veten si kafshë me gjak të ngrohtë, biologët do të na quajnë homeotermikë – ne duhet të mbajmë një temperaturë thelbësore brenda një intervali të ngushtë rreth 98 F(36,6 gradë Celsius).
Bërthama jonë mund të arrijë të mbijetojë deri në 104 F(40 gradë Celsius) për një kohë të shkurtër pa dëmtime të përhershme, tha Sam Cheuvront, një fiziolog i nxehtësisë që ka punuar për Institutin e Kërkimeve të Ushtrisë amerikane.
Trupat tanë ftohen duke dërguar gjak në lëkurë, ku shpërndan nxehtësinë në ajër. Por kjo funksionon vetëm derisa temperatura e ajrit të jetë rreth 95 F(35 gradë celsius), tha ai.
Atëherë ka vetëm një mënyrë për t’u ftohur, që është djersitja. Djersa nuk është ajo që ju ftoh – është procesi i avullimit të djersës.
Trupat e njerëzve nxehen shumë më shpejt në diell të drejtpërdrejtë sesa në të njëjtën temperaturë në hije. Rrjedha e ajrit mund të ndihmojë që djersa të avullojë dhe të lejojë që nxehtësia e trupit të shpërndahet.
Shumica e vdekjeve të lidhura me nxehtësinë nuk janë për shkak të goditjes së nxehtësisë, tha Jay. Të moshuarit dhe njerëzit me sëmundje të zemrës janë më të rrezikuar nga ataku në zemër, sepse mekanizmat ftohës të trupit krijojnë stres kardiovaskular kur shtyhen shumë fort. Të tjerë vdesin nga dështimi i veshkave nga një kombinim i gjakut që tërhiqet nga veshkat dhe dehidratimi.
Sapo temperatura thelbësore e trupit fillon të rritet mbi 104 F(40 gradë celsius), gjërat bëhen të rrezikshme shumë shpejt. Nëse arrin në 106 F(41 gradë celsius), ka të ngjarë të pësoni goditje fatale nga nxehtësia.
Njerëzit mund të përshtaten me nxehtësinë për disa ditë në një vend të nxehtë. Ata do të fillojnë të djersiten më shpejt, do të ulin temperaturën e tyre bazë dhe do të rrisin vëllimin e lëngjeve. Por përfundimisht nxehtësia mund t’i kapërcejë të gjitha këto përshtatje natyrore.
Ku ka patur më shumë viktima në Europë?
Italia është renditur vendi që ka patur më shumë viktima, rreth 18 mijë, e ndjekur nga Spanja me rreth 11 mijë viktima dhe Gjermania 9 mijë viktima.
Studimi u koordinuar nga Instituti i Barcelonës për Shëndetin Global dhe u publikua në Nature Medicine.
“Vera e vitit 2022 ishte stina më e nxehtë e regjistruar në Evropë, e karakterizuar nga një seri intensive valësh të të nxehtit, që çuan në rritje të temperaturës, thatësirës dhe aktivitetit të zjarrit”, shpjegojnë studiuesit.
Në të gjitha vendet evropiane vapa ka goditur më shumë femrat (63% e vdekshmërisë totale) dhe popullatën mbi 80 vjeç.
Temperaturat në rritje në 2023
Termometri arriti 44 gradë në Sevilla dhe Cordoba në qershor, ndërkohë që autoritetet iu bëjnë thirrje banorëve që të shmangin daljen në pikun e të nxehtit dhe të hidratohen në këto ditë të nxehta.
Ndërsa në Itali temperaturat mund t’i afrohen thyerjes së rekordit evropian këtë javë, pasi një valë e fortë e të nxehtit ka përfshirë pjesën më të madhe të kontinentit.
Një anticiklon, i quajtur Cerberus do të bëjë që temperaturat të kalojnë 40 gradë celsius në pjesën më të madhe të vendit deri të mërkurën, me ishujt e Siçilisë dhe Sardenjës që parashikohet që temperaturat të shkojnë 47-48 gradë celsius.
Rekordi për temperaturën më të lartë në historinë evropiane u thye më 11 gusht 2021, kur u regjistrua një maksimum prej 48,8 gradë Celsius në Floridia, një qytet në provincën siçiliane të Sirakuzës.
Partizani bind në Champions, por akti i parë mbyllet në paqe kundër BATEPartizani e ka mbyllur me sukses përballjen e parë në kualifikueset e Champions League-s.
Të kuqtë kanë treguar veten në Europë, duke barazuar 1-1 kundër Bate Borisovit.
Pjesa e parë ka folur për kampionët e “Abissnet Superiore”-s, të cilët shpërdorojnë shumë në zonën kundërshtare.
Rastet ishin të shumta, por goli mungonte.
Pjesa e dytë paraqiti një lojë më të balancuar për ekipet.
Bate Borisov kaloi e para në avatazh. Antilevski heshti “Air Albania”-n në minutën e 58, por festa nuk zgjati shumë.
Tetë minuta më vonë Tedi Cara e shtyn topin në rrjetë pas një pasimi me kokë nga Murataj.
Shifrat shkuan në 1-1 dhe mbetën të pandryshuara deri në vërshëllimën përfundimtare të arbitrit.
Partizani bind në testin e parë zyrtar me trajnerin Zekiç, duke dhënë shpresë për kualifikim në ndeshjen e kthimit, e cila do të luhet një javë më vonë. /zoom.al/
VIDEO/ Biden thyen protokollin në takimin me mbretin CharlesGjatë vizitës së tij në Britaninë e Madhe, Presidenti amerikan Joe Biden nuk i la pas “gafat”.
Në takimin me mbretin Charles, ai u fokusua në një bisedë me një nga rojet, teksa u shfaq mjaft ngurrues për të përfunduar bisedën që kishte me të, edhe pse mbreti po e priste.
Madje në një moment dukej se ishte i zemëruar me punonjësin e monarkisë për këtë incident.
Biden thuajse theu protokollin duke i vënë dorën mbi kurrizin monarkut britanik, që më pas të vijonin drejt përfundimit të takimit që zgjati disa minuta.
Kosova pajtohet të zvogëlojë praninë policore dhe mbajtjen e zgjedhjeve në veriQeveria e Kosovës njoftoi se është pajtuar që të zvogëlojë praninë policore në veri dhe të mbështesë mbajtjen e zgjedhjeve të reja në katër komunat veriore, si pjesë e veprimeve për të shtensionuar situatën.
Të gjitha hapat, sipas Qeverisë së Kosovës, do të “finalizohen brenda një periudhe dyjavore”.
Ky pajtim u arrit gjatë një takimi joformal që u mbajt në Bratisllavë midis zëvendëskryeministrit të Kosovës, Besnik Bislimi, dhe të dërguarit të posaçëm të BE-së për dialogun Kosovë-Serbi, Mirosllav Lajçak.
Sipas njoftimit të Qeverisë, prania policore në dhe rreth ndërtesave komunale në veri do të zvogëlohet menjëherë për 25 për qind.
Po ashtu, Kosova dhe BE-ja janë pajtuar edhe për ndërmarrjen e disa hapave të tjerë.
“Qeveria e Kosovës përmes një deklarate publike mbështet mbajtjen e zgjedhjeve të parakohshme në katër komunat në veri të vendit dhe atë pas stinës së verës”, tha Qeveria, duke shtuar se institucionet në Prishtinë shprehin përkushtim që të sigurohet baza e nevojshme ligjore për organizimin e këtyre zgjedhjeve.
Po ashtu, Policia e Kosovës, së bashku me misonin e BE-së për Sundim të Ligjit (EULEX) dhe misionin paqeruajtës në NATO-s në Kosovë, KFOR, sipas nevojës do të bëjnë vlerësimin e gjendjes së sigurisë “në veçanti për të shikuar mundësinë për zvogëlimin e mëtejmë të pranisë policore në dhe rreth ndërtesave komunale”, njoftoi ekzekutivi.
“BE-ja do të ftojë dy kryenegociatorët në Bruksel me synim të finalizimit të planit të sekuencimit për Marrëveshjen drejt normalizimit, pas të cilit do të fillojë zbatimi i të gjitha neneve të marrëveshjes”, tha Qeveria e Kosovës.
Burime të Radios Evropa e Lirë thanë se takimi mes kryenegociatorëve të Kosovës dhe Serbisë do të mbahet javën e ardhshme.
Bashkimi Evropian kishte paraqitur disa kërkesa për uljen e tensioneve në veri, që nisën në fund të majit, pasi kryetarët e rinj shqiptarë të Zveçanit, Leposaviqit dhe Zubin Potokut hynë në ndërtesat komunale nën përcjelljen e Policisë së Kosovës.
Që atëherë, serbët lokalë po protestojnë në veri, duke kërkuar që përveç kryetarëve, të tërhiqen edhe njësitë speciale policore nga veriu.
Edhe më herët, krerët shtetërorë në Kosovë janë shprehur të gatshëm që të organizojnë zgjedhje të reja në komunat në veri, por kanë kërkuar që ato të përgatiten, në mënyrë që të mos ketë bojkotim.
Zgjedhjet e 23 prillit, nga të cilat dolën kryetarët e rinj shqiptarë në katër komunat në veri, ishin bojkotuar nga partitë dhe popullata serb.
Ndryshe, Kosova ka kërkuar vazhdimisht që të nisë zbatimi i Marrëveshjes drejt normalizimit të raporteve, që u arrit në Bruksel më 27 shkurt. Palët, më 18 mars në Ohër arritën edhe Aneksin për zbatimin e kësaj marrëveshjeje.
Marrëveshja, prej 11 nenesh, nuk përfshin njohjen reciproke për të cilën insiston Kosova, por kërkon nga Kosova dhe Serbia që t’i pranojnë dokumentet dhe simbolet e njëra-tjetrës, përfshirë: pasaportat, diplomat dhe targat.
Dokumenti kërkon nga palët që t’i zbatojnë të gjitha marrëveshjet e arritura deri më tash në dialogun për normalizimin e marrëdhënieve, përfshirë edhe atë për formimin e Asociacionit të komunave me shumicë serbe në Kosovë, të cilin Qeveria në Prishtinë e ka refuzuar deri më tash, me arsyetimin se mund të rrezikojë funksionalitetin e shtetit.
Vuçiç sulmon deputetin britanik për pretendimet për kontrabandë të kishës ortodokseKomentet e deputetes britanike Alicia Kearns kanë shkaktuar polemika në Kosovë, duke çuar në kërcënimin e presidentit serb Aleksander Vuçiq për një hetim ndaj saj dhe thirrjet e kryeministrit britanik Rishi Sunak që të dyja palët të qetësojnë tensionet.
Kearns, kryetar i Komisionit të Punëve të Jashtme të Parlamentit Britanik, tha se armët nga Serbia po kontrabandohen në Kosovë duke përdorur automjete emergjente dhe po grumbullohen në objektet e Kishës Ortodokse Serbe.
“Qeveria është e vetëdijshme dhe ushtarët tanë që sapo janë kthyer nga shërbimi në KFOR, se armatimi kontrabandohet nga kufiri nga Serbia në kishat ortodokse me autoambulanca. Kur trupat tanë janë të vetëdijshëm për këtë dhe përpiqen të marrin leje dhe t’i kapin ato, leja zgjatet shumë. Derisa të sigurohet leja – ‘çuditërisht’ – një ambulancë u shfaq në kishë dhe nxori përsëri të gjitha armët”, tha ajo.
Ajo gjithashtu shprehu shqetësimin e saj se Britania po i shet armë Serbisë dhe “si mund të dihet që asnjë nga ato që shet Britania nuk përdoret” për krime si rrëmbimi i tre policëve të Kosovës.
KFOR-i tha se ata kishin hetuar çështjen por nuk kishte prova.
Kearns kërkoi që mandati i KFOR-it të zgjatet për të pasur një qasje më proaktive në luftimin e kontrabandës së armëve dhe milicive në veri të Kosovës.
Vuçiç iu përgjigj akuzave duke e quajtur atë një lobiste dhe duke shtuar, “ne po bëjmë një hetim kundër jush për të parë se kush po ju financon”.
Por ai tha gjithashtu se po planifikonte të nënshkruante një vendim për të ndaluar eksportet e mëtejshme të municioneve nga vendi “pasi interesi jetik kombëtar i Serbisë është i kërcënuar”.
“Serbia nuk po përgatitet për luftë, por është e gatshme të shpëtojë jetën e njerëzve të saj”, shtoi ai.
Presidenti tha gjithashtu se po mendon të shpallë njësitë speciale të Policisë së Kosovës dhe strukturat e saj të inteligjencës si organizata terroriste pas një kërkese të partisë politike Lista Serbe në veri të Kosovës. Kjo vjen pasi Prishtina shpalli dy organizata serbe si grupe terroriste javën e kaluar.
Ai tha se vendimi do të merret brenda dy javësh dhe partnerët ndërkombëtarë do të informohen në kohën e duhur.
Sa i përket akuzave ndaj Kearns, ambasadori serb në SHBA, Marko Gjuriq, përsëriti retorikën se ajo financohet apo motivohet nga një forcë e jashtme.
“Unë besoj gjithashtu se autoritetet përkatëse britanike duhet të hetojnë në mënyrë publike dhe transparente motivet e saj për të bërë këto akuza thellësisht të dëmshme dhe të rreme – duke luajtur me narrativën e diasporës radikale të lidhur me Kurtin”, theksoi ambasadori serb.
“U bëjmë thirrje të gjithë liderëve politikë që të jenë të kujdesshëm, të përgjegjshëm dhe të respektojnë të vërtetën kur merren me çështje të tilla të ndjeshme. Inkurajimi i mirëkuptimit dhe pajtimit ndërmjet të gjitha komuniteteve është thelbësor për ndërtimin e një të ardhmeje më të mirë,” përfundoi Gjuriq.
Kearns është bërë një objektiv për Serbinë për shkak të pozicionit të saj të hapur për mbështetjen e Kosovës në mes të tensioneve të vazhdueshme në veri të vendit. Ajo ka mbrojtur qëndrimin e kryeministrit Albin Kurti dhe ka kritikuar BE-në dhe SHBA-në për qëndrimin e butë ndaj Serbisë, duke vënë në dukje se Beogradi ka shkelur marrëveshje të shumta të BE-së, nuk ka zbatuar të tjerat dhe po zmbrapset pothuajse në të gjitha fushat.
Ajo gjithashtu theksoi së fundmi mungesën e drejtësisë në rastin e tre shtetasve amerikanë me origjinë shqiptare të cilët u ekzekutuan në paraburgimin e policisë serbe 24 vjet më parë. Në atë kohë, Vuçiq, i cili ishte kryeministër, premtoi drejtësi, por rasti sot është i pazbardhur.
Ndërkohë, Sunak i tha Parlamentit Britanik se ishte e nevojshme të zbuten menjëherë tensionet në veri dhe se të dyja palët duhet të gjejnë një mënyrë për t’u kthyer në tryezën e dialogut.
Djali i Kledi Kadiut i sëmurë, bashkëshortja emocionon me dedikiminBashkëshortja e balerinit shqiptar Kledi Kadiu, Charlotte, ka publikuar një postim emocionues në rrjetet sociale në lidhje me djalin e tyre të sëmurë, i cili në muajin gusht do të mbushë dy vjeç.
“Gabriel, një ditë do të tregoj sa i fortë je ti. Do të ndaj momentet që kemi kaluar së bashku, por edhe ato që nuk kam qenë aty. Do ta bëj sepse ti meriton të dish të vërtetën absolute dhe të mbash mend se shpeshherë sfidat më të vështira fshehin peizazhe të mrekullueshme që të japin frymëmarrje.
Ti je tashmë pamja ime, sepse çdo ditë që kalon me ty është një shfaqje e çmuar që vlen më shumë se çmimi i një bilete ??.” – shkruan ajo në rrjetet sociale.
Edhe balerini shqiptar, Kledi Kadiu, ka komentuar në postimin e bashkëshortes së tij. “Dashuria jonë e madhe!” – shkruan ai.
Në muajin shtator, Charlotte ka qenë ajo që për herë të parë ka folur për sëmundjen e djalit. Ajo ka shprehur falënderimin për të gjithë ata që i kanë shkruar dhe mbështetur në këtë periudhë kaq të vështirë.
Në muajin gusht Kledi dhe Charlotte u bënë prindër për herë të dytë ku erdhi në jetë Gabriel.
“13 ditë pasi erdhi në jetë i vogli shfaqi shqetësime si temperaturë të lartë
konvulsione të rënda, simptoma të një diagnoze mjaft komplekse, meningjit-encefalit”-tha ish-balerini i Amici në mars të vitit 2022.
Javën që kaloi, kryeministri Edi Rama, ishte në Prishtinë në kuadër të një turi Ballkanik. Por gjatë këtij turi, Rama nuk u prit nga homologu i tij, Albin Kurti, pasi ky i fundit refuzoi ta takonte.
Që nga java e kaluar, Kurti nuk e kishte komentuar për asnjë moment zhvillimin që u kthye në ngjarjen e ditës si në Kosovë, ashtu edhe në Shqipëri.
Por sot, përmes një postimi në rrjetin e tij social fb, Kurti ka thumbuar kryeministrin Rama duke postuar një foto nga Ballkoni i Hapur i qeverisë, teksa ironizon Ballkanin e Hapur.
“Një pasdite e këndshme në Ballkonin e Hapur të Qeverisë, me Presidenten, Kryekuvendarin, zëvendëskryeministren Gërvalla dhe zëvendëskryeministrin Bislimi,”-shkruan kreu i qeverisë së Kosovës, krahas fotos që ka hedhur në rrjetet e tij sociale.
Boris Johnson bëhet baba për herë të tetë në moshën 59-vjeçare, emri i veçantë që zgjodhiIsh kryeministri Boris Johnson është bërë baba për herë të tetë. Lajmin e ka bërë të ditur ish aktivistja politike, njëherësh bashkëshortja e tij në Instagram.
Ajo konfirmoi se lindi më 5 korrik në orën 9:15 të mëngjesit. Duke iu referuar emrave të mesëm të djalit të saj të porsalindur, ajo tha me shaka:
“A mund ta merrni me mend se cilin emër zgjodhi burri im?”
Emri “Odiseu” vjen nga mbreti mitologjik grek i Itakës dhe heroi i poemës epike të poetit grek Homerit, “Odisea”.
Ai ka 3 fëmije më Carrie Johnson, 4 me ish bashkëshorten e tij dhe 1 tjetër nga një lidhje dashurore jashtë martesore.
Shtyhet mbledhja për imunitetin e Ahmetajt, opozita: PS i dha kohë që të fshihet
Pasi kanë deklaruar se Arben Ahmetaj nuk ndodhet në Shqipëri, avokatët e tij kanë kërkuar shtyrjen e mbledhjes së Këshillit, për të marrë kohë më tepër për mbrojtjen. Ndërkohë nga ana tjetër opozita ka kërkuar që diskutimi të vijojnë sot.
Mbledhja është mbyllur për ditën e sotme dhe është shtyrë për nesër në orën 16;00. Më herët është ndërprerë një herë seanca në mbledhjen e Këshillit të Mandateve, ku prej më shumë se 4 orësh po diskutohet heqja ose jo e imunitetit të Arben Ahmetajt, pas kërkesës së SPAK për ta arrestuar.
Opozita ka kërkuar që mbledhja të zhvillohet me dyer të hapura, por ka pasur replika nga ana e maxhorancës.
Gazment Bardhi tha se kjo shtyrje ishte një ndihmë që po i jepet Arben Ametajt për t’i dhënë kohë për t’i shpëtuar drejtësisë.
“Mbledhja filloi me një kërkesë të opozitës që të ishte e hapur, është e vërtetë që ishte sugjerim i SPAK që të zhvillohej me dyer të mbyllura për të ruajtur sekretin hetimor.
Duhej të ishte Këshilli që të vendoste, por në mënyrë arbitrare maxhoranca mori vendimin. Diskutimet nga SPAK, asnjë informacion shtesë veç asaj që është publikuar në media.
Për t’i dhënë kohë Ahmetajt, sikundër u konfirmua nga avokatët që ai ishte Jashtë vendit. Ata dinin që nuk është arratisur, por ndërkohë nuk dinin se kur kishte ikur dhe ku ndodhej. Kjo është ndihmë që maxhoranca po i jep Ahmetajt për t’u fshehur nga drejtësia”, tha ai.
Formacioni zyrtar, trajneri i Partizanit surprizon me lëvizjet e tij kundë BATEPartizani ka publikuar formacionin zyrtar për ndeshjen me Bate Borisov.
Trajneri Zekic ka vendosur që të hedh nga minuta e parë Mehmetin dhe portierin Qirko.
Sa i përket sulmit, Da Silva-Mba dhe Cara do të kërkojnë që të kërcënojnë portën kundërshtare.
Kjo ndeshje që do të zhvillohet në mbrëmjen e sotme vlen për turin e parë të Champions League.
